Broş Tığı ve Broşlama Nedir?

1) Broş Tığı Nedir?

Broş tığı, artan çap veya profil yüksekliğine sahip bir dizi kesici dişten oluşur. Her diş bir öncekine göre belirli miktarda talaş kaldırır (rise per tooth - RPT). Bu fark tipik olarak 0.02 – 0.10 mm/diş aralığındadır. Broş malzemesi genellikle HSS (M2, M35) veya PM-HSS olup, yüzey kaplamaları TiN, TiAlN, AlCrN gibi yüksek performanslı kaplamalardır.

2) Broşlama Prosesi Nasıl Çalışır?

Broşlama işleminde takım, hidrolik veya mekanik çekme kuvvetiyle iş parçası boyunca ilerler. Her diş ardışık olarak talaş kaldırır ve profil formu tek geçişte tamamlanır. Broşlama, diğer talaşlı imalat yöntemlerinden farklı olarak tek hareketle yüksek hassasiyetli profil oluşturur.

3) Broşlama Kuvveti (F) Nasıl Hesaplanır?

Kesme kuvveti şu şekilde ifade edilir:

F = kc × A × n

Burada:

• k_c: Malzeme özgül kesme kuvveti (N/mm²) — örneğin C45 için 1800, 42CrMo4 için 2200
• A: Tek dişin talaş kesit alanı (mm²) = f_z × b
• n: Aynı anda kesen diş sayısı

Örneğin, 0.06 mm RPT, 25 mm genişlik ve 4 aktif dişli bir broş için: F = 1800 × (0.06 × 25) × 4 = 10.8 kN ≈ 1.1 tonf olur.

Uzun broşlarda çekme kuvveti 30–100 ton aralığına ulaşabilir, bu da makine tonajı seçimi için temel parametredir.

4) Broşlama Esnasında Dikkat Edilmesi Gerekenler

• Soğutma: Kesme bölgesine yüksek debili yağ emülsiyonu uygulanmalıdır. Yetersiz soğutma, erken uç kırılması ve yüzey yanıklarına yol açar.
• Giriş/Çıkış Geometrisi: Parçada giriş pahlı, çıkış tarafı serbest bırakılmalıdır. Aksi halde broş dişi bindirme sonucu kırılabilir.
• Malzeme Homojenliği: Dövme veya kaynaklı malzemelerde iç gerilmeler kesme kuvvetini dengesizleştirir.
• Takım Eksenlemesi: Broş ve parça eksenleri ±0.02 mm içinde hizalanmalıdır.

5) Broş Ömrünü Etkileyen Faktörler

Broş ömrü; geometri, malzeme sertliği, kaplama türü, soğutma kalitesi ve yeniden bileme periyoduna bağlıdır. Ortalama ömür:

• HSS – TiN kaplamalı: 800–1500 strok
• PM-HSS – TiAlN kaplamalı: 2000–4000 strok
• AlCrN kaplamalı spline broş: 5000+ strok

Her bileme işleminde, toplam takım boyunun yaklaşık %1–2’si kaybolur. 10–12 bilemeden sonra broş geometrisi artık orijinal formu koruyamaz; takım yeniden üretilmelidir.

6) Broşlamada Ölçü Kontrolü ve Hatalar

• Tolerans dışı ölçüler: Broşun eksen kaçıklığı veya aşırı RPT sonucu oluşur.
• Yüzey çizikleri: Talaş sıkışması veya keskinliği kaybolmuş dişler neden olur.
• Çapak ve yanma: Düşük kesme hızı veya yetersiz yağlama sonucu ortaya çıkar.
• Koniklik: Broşun aşırı aşınmış olduğu veya makine tabla salınımı bulunduğu anlamına gelir.

7) Sonuç ve Öneriler

Broşlama, doğru takım geometrisi, yeterli soğutma ve zamanında bileme ile uzun takım ömrü ve yüksek yüzey kalitesi sağlayan bir prosestir. Broş Takım Sanayi, 15 yılı aşkın deneyimiyle CAD/CAM tasarım, CNC taşlama, PVD kaplama ve metrologi kontrol adımlarını tek çatı altında sunar.

Teklif Alın